آندره گدار (21 ژانویه 1881 – 31 ژوئیه 1965) باستان شناس، معمار و مورخ هنر فرانسه و خاورمیانه بود. او سال ها به عنوان رئیس سازمان باستان شناسی ایران خدمت کرد. گدار در شومون به دنیا آمد. او که فارغ‌التحصیل مدرسه هنرهای زیبای پاریس بود، باستان‌شناسی خاورمیانه، به‌ویژه ایران را مطالعه کرد و بعداً به‌خاطر طراحی موزه ملی ایران شهرت یافت و در سال 1936 به عنوان مدیر افتتاحیه آن منصوب شد. او همچنین نقش مهمی در این موزه داشت. طراحی پردیس دانشگاه تهران

خاورمیانه

او اولین سفر خود به خاورمیانه را در سال 1910 با هانری ویوله انجام داد . آنها با هم شروع به حفاری ویرانه های باستانی سامرا، واقع در عراق امروزی کردند. ویرانه ها چند سال بعد توسط باستان شناس آلمانی الاصل ارنست هرتسفلد به طور کامل کاوش شد . گدار در سال 1912 با تمرکز بر معماری اسلامی مصر به مطالعات معماری خود بازگشت.  پس از جنگ جهانی اول، گدار با Yeda Reuilly ازدواج کرد . هیئت باستان شناسی فرانسه در افغانستان متعاقباً در سال 1922 تأسیس شد، بنابراین گدار و همسر جدیدش سازمان را در مناطقی که هنوز کاوش نشده همراهی کردند. آنها در نتیجه بامیان را مورد مطالعه قرار دادند، که بعداً اجازه یافت در زیارتگاه مرکزی بودایی موزه گیمت در سال 1925 به نمایش گذاشته شود.

ایران

در سال 1928 به گدار ریاست سازمان باستان شناسی ایران (IAS) از سوی رضاشاه اعطا شد . IAS به منظور پایان دادن به انحصار فرانسه بر حفاری در ایران بود. به این ترتیب، گدار بر سیاست حفاظت تمرکز کرد و عنوان مدیر را از 1928-1953 و سپس دوباره از 1956-1960 به دست آورد. رضاشاه همچنین او را به ریاست موزه ملی ایران منصوب کرد.

گدار در دوران تصدی خود مسئولیت مرمت آثار تاریخی مهم ایران از جمله مسجد جمعه، مسجد شاه و مسجد شیخ لطف‌الله اصفهان را بر عهده داشت. او با استفاده از مدیریت خود، کاوش‌های بزرگ مفرغ‌های لرستان، تخت جمشید و اصفهان را سامان داد. او همچنین به همراه معمار همکار ماکسیم سیرو در طراحی کتابخانه ملی ایران، آرامگاه حافظ و پردیس مرکزی، پردیس اصلی دانشگاه تهران، نقش اساسی داشت.

گدار در طول جنگ جهانی دوم با دولت ویشی فرانسه مخالفت کرد و هنگامی که نمایندگان دیپلماتیک ویشی در سال 1942 از تهران اخراج شدند، به تشکیل کمیته فرانسه آزاد کمک کرد و بعداً نماینده رسمی دیپلماتیک دولت موقت در تهران شد. در این دوره همسرش یددا یک برنامه رادیویی اطلاعاتی در فرانسه آزاد ترتیب داد که از رادیو فارسی پخش می شد.  گدار در سال 1960 به پاریس بازگشت و در آنجا به نوشتن درباره هنر ایران ادامه داد. او در 31 ژوئیه 1965 در پاریس درگذشت.