مشارکت ذینفعان به طور گسترده در برنامه ریزی و سیاست شهری در سه دهه گذشته استفاده شده است (Nared & Bole, 2020). ادبیات عمدتاً حول محور مشروعیت دموکراتیک مشارکت مدنی در حکمرانی شهری معاصر (هوبرت، 2010؛ للیولدت و همکاران، 2009) و تکنیک‌های ابداع شده برای تسهیل ارتباطات در طول فرآیندهای برنامه‌ریزی مشارکتی تکامل یافته است (هوارد و گابوریت، 2007; ، 2014؛ توئیچن و آدامز، 2012). اخیراً، گرایش فزاینده‌ای به در نظر گرفتن برنامه‌ریزی شهری به‌عنوان یک عمل اجتماعی که قدرت تغییر جامعه را دارد – یعنی نوآوری اجتماعی (Oosterlynck & Debruyne, 2013) وجود دارد. نوآوری اجتماعی به طور کلی به عنوان «فرایند پیچیده معرفی محصولات، فرآیندها یا برنامه‌های جدید است که عمیقاً روال‌های اساسی، منابع [ها] و جریان‌های قدرت یا باورهای سیستم اجتماعی را تغییر می‌دهد» (وستلی و آنتادزه، 2010، ص 2). ). از آنجایی که رویکردهای برنامه ریزی و توسعه شهری تا حد زیادی تحت تأثیر ریشه های اجتماعی- فضایی است که از آن تغییرات اساسی اجتماعی ناشی می شود، به نظر می رسد برنامه ریزی شهری ارتباط نزدیکی با نوآوری اجتماعی دارد (Nysethe & Hamdouch, 2019).

در زمینه مسکن مقرون به صرفه، تلاش‌های انجمن‌های مسکن برای یافتن راه‌های جدید برای تأمین مالی تأمین مسکن اجتماعی اغلب به‌عنوان نمونه‌هایی از پاسخ‌های نوآورانه به تعدیل بودجه نئولیبرالی توسط دولت ارائه شده است (بوچارد و بوچارد، 2012؛ موریسون، 2016؛ مولینز، 2006؛ ون بورتل. و همکاران، 2019). با این حال، محققان مسکن متوجه شدند که افزایش یا کاهش نوآوری تکه‌ای به سطح سیستم مسکن توسط سازمان‌های منفرد امکان‌پذیر نیست، بلکه نیازمند ایجاد و اشتراک دانش فراتر از سطح سازمانی و در بخش‌های مختلف است (Crabtree & Hes, 2009; Raynor, 2019). . در ارتباط با این موضوع، ادبیات رو به رشدی وجود دارد که استدلال می‌کند برنامه‌ریزی مشارکتی برای ایجاد دانش به شیوه‌ای مشارکتی می‌تواند تغییرات اجتماعی فراتر از بهبود فیزیکی ایجاد کند (کارپنتر و همکاران، 2020؛ Oosterlynck & Debruyne، 2013). به طور خاص، همکاری بین بخشی برای ایجاد دانش در تهیه مسکن مقرون به صرفه مهم است، زیرا این قدرت را دارد که منافع افراد کم درآمد را که صدایشان نسبتا کمتر در حوزه سیاست مسکن شنیده می شود، در بر گیرد (ون بورتل و همکاران، 2019). ).

با این حال، در حالی که ادبیات موجود مسکن و برنامه‌ریزی شهری نمونه‌های خلاقانه مختلفی از تولید مشترک مسکن ارزان قیمت را ارائه می‌کند (ون بورتل و همکاران، 2019)، فاقد مبانی نظری دقیق برای درک رابطه بین مشارکت سهامداران و ایجاد دانش برای نوآوری اجتماعی در بافت مسکن مقرون به صرفه به طور خاص، درک کمی از دو موضوع کلیدی زیر وجود دارد: 1) ایجاد دانش مشترک برای نوآوری اجتماعی در کدام فرآیند می تواند در زمینه برنامه ریزی شهری رخ دهد؟ و 2) عوامل مهمی که به این فرآیند کمک می کنند یا آن را محدود می کنند چیست؟ هدف این مقاله از این رو، روشن کردن فرآیندها و محرک‌های ایجاد دانش مشارکتی برای تهیه مسکن مقرون‌به‌صرفه با استفاده از یک مبنای نظری محکم است.

برای این منظور، این مطالعه با ادبیات نظریه سازمانی که پویایی نوآوری سازمانی را توضیح می دهد، درگیر می شود (وستلی و آنتادزه، 2010). تحقیقات گسترده نشان می‌دهد که ایجاد و مدیریت دانش مشارکتی کلید نوآوری سازمانی است (نوناکا و همکاران، 2006؛ نوناکا و تویاما، 2003؛ نوناکا و فون کروگ، 2009؛ پوپادیوک و چو، 2006؛ سونگ و همکاران، 2011؛ ​​استفن. و همکاران، 2004؛ زمستان، 1987). همچنین تأکید می کند که برای نوآوری سازمانی، ایجاد زمینه توانمند برای ایجاد دانش مهم تر از مدیریت خود دانش است (آلوارنگا نتو، 2007؛ نوناکا و همکاران، 2006). زمینه ایجاد دانش به عنوان “ba” مفهوم سازی شده است. مفهوم ‘ba’ به اجماع و روابط از قبل موجود در محیط فیزیکی و اجتماعی که شامل ایجاد دانش سازمانی است اشاره دارد (ایتامی، 1999؛ نوناکا و کونو، 1998؛ توکورو، 2015). این مقاله به دنبال پاسخ به سؤالات تحقیق بر اساس لنز تحلیلی مورد استفاده در مطالعات سازمانی است – یعنی فرآیند ایجاد دانش برای نوآوری و نقش ‘ba’ در این فرآیند.

این مطالعه یک مطالعه موردی عمیق را بر اساس تمرین برنامه‌ریزی مشارکتی اخیر هنگ کنگ با هدف تسهیل ارائه مسکن اجتماعی انتقالی (TSH) برای خانواده‌های کم درآمد انجام می‌دهد. در دهه گذشته، بخش مسکن هنگ کنگ با تقاضای مبرم برای نوآوری برای رفع کمبود مسکن مقرون به صرفه در مواجهه با کاهش قیمت مسکن مواجه شده است. با وجود موجودی گسترده مسکن عمومی، بسیاری از خانواده‌های فقیر مجبور شده‌اند مسکن گران و ناکافی را در بخش خصوصی تحمل کنند (چیو و همکاران، 2018). برای تسکین سختی خانوارهای کم درآمد که نیاز فوری به مسکن اجاره ای دارند، چند سازمان بخش داوطلبانه (VSOs)، از جمله یک شرکت اجتماعی و سازمان های غیردولتی، ابتکار عمل را برای ارائه TSH توسط جامعه از اوایل دهه 2010 به دست گرفتند (Lau). ، 2020). به منظور کمک به VSOهایی که در اجرای پروژه های TSH با مشکل مواجه بودند، یک موسسه طراحی محلی مجموعه ای از فعالیت های برنامه ریزی مشارکتی را برای ایجاد پیشنهادهای فنی و مدیریتی برای تحویل سریع TSH سازماندهی کرد. این تمرین با هدف ایجاد تغییرات سیستمی قابل توجهی در حوزه مسکن بخش داوطلبانه بر اساس مشارکت داوطلبانه متخصصان از رشته‌های مختلف انجام شد و بنابراین به نظر می‌رسد که از رویکرد مرسوم دولت محور برای تأمین مسکن برای افراد کم درآمد در هنگ کنگ فاصله می‌گیرد. بنابراین، ارزش بررسی این مورد را دارد تا رابطه بین برنامه ریزی مشارکتی و ایجاد دانش مشارکتی برای تغییر اجتماعی مشخص شود.

پس از مقدمه، مقاله با توضیح مفهوم ایجاد دانش مشارکتی و مفهوم ‘ba’ با تکیه بر ادبیات سازمانی و برنامه ریزی آغاز می شود. بر اساس چارچوب مفهومی، مقاله پیشینه تمرین برنامه ریزی مشارکتی و روش های مورد استفاده برای جمع آوری و تجزیه و تحلیل داده ها را ارائه می دهد. سپس یافته ها از نظر فرآیند ایجاد دانش مشارکتی و نقش ‘ba’ در این تمرین برنامه ریزی نشان داده می شوند. بر اساس یافته‌ها، این مقاله اشتراکات و واگرایی بین ایجاد دانش در سازمان‌ها و برنامه‌ریزی مشارکتی را مورد بحث قرار می‌دهد. رویکرد میان رشته‌ای این مطالعه نه تنها به پیشبرد گفتمان‌های نظری برای درک پویایی شیوه‌های جدید برنامه‌ریزی مشارکتی کمک می‌کند، بلکه به گسترش کاربرد تجربی نظریه سازمانی در بافت شهری نیز کمک می‌کند.